Selecteer een pagina

Vanuit zowel de overheid als de burgers starten mooie initiatieven. Beiden betrekken graag de andere partij bij projecten, maar de kloof tussen hen overbruggen ze zelden. Hoe komt echte participatie van burgers, politiek en ambtenaren van de grond? Hoe faciliteer je op een gelijkwaardige manier samenwerking? En hoe voorkom je dat het bij e-mailen over en weer blijft?

Initiatiefrijke burgers hebben vaak de overheid nodig om ruimte in de regelgeving te creëren en een moderne overheid heeft burgers nodig om beleid opgavegericht te realiseren. Binnen de Gemeente Den Haag leeft bijvoorbeeld de vraag hoe ze bewoners en ondernemers kunnen betrekken bij de toekomst van een plein.  

 

 

Voorbeeld | Besluitvorming tussen burger, ondernemer en overheid
De Gemeente Den Haag bepaalt op dit moment exact waar horecaondernemers op een plein de stoeltjes van hun terras mogen neerzetten, bewoners worden hier niet bij betrokken. De Gemeente heeft het idee dat ze hierbij eigenlijk een strijd faciliteert tussen bewoners en ondernemers. : “Kijk je stoeltje staat 50cm over de streep”. Terwijl daar misschien net de zon schijnt; het terras meer op kan brengen en de buurt samen kan profiteren van deze extra opbrengsten. Kan dit ook anders?


De Gemeente  biedt graag ruimte voor dergelijke initiatieven en is daarom een een pilot gestart waarbij zij een community heeft gevormd tussen bewoners, ondernemers en ambtenaren. Samen denken zij mee  over de toekomst van het plein. Vragen die hierbij van toepassing zijn, zijn als volgt; Is het mogelijk om tot een creatieve oplossing te komen waar beide partijen van profiteren? En kan de gemeente de regelgeving zo buigen dat deze ook uitgevoerd kan worden? Eerder  stelde de gemeente het actieplan ‘Burgerparticipatie’ op, waarbij ambtenaren elkaar inspireren om samen met burgers nieuwe oplossingen te realiseren.  

 

 

In 4 simpele stappen naar een actieve community

Uit ervaring blijkt dat het inzetten van de ideeën en denkkracht van betrokken burgers leidt tot positieve verandering. Ook leiden nieuwe vormen van overheids- en burgerparticipatie tot meer begrip naar elkaar toe, en biedt het ruimte voor nieuwe initiatieven, maar hoe pak je dit aan? Het onderstaande stappenplan heeft hier een aantal handvatten voor.

 

Stap 1: Vorm een community

Allereerst is het belangrijk om verbinding te creëren tussen alle betrokken partijen. Dit doe je door bestaande groepen met elkaar te verbinden in een coherente community. Dit klinkt echter makkelijker gezegd dan gedaan. Praktisch gezien betekent dit dat er gezorgd moet worden voor een overkoepelend thema en dat er bijeenkomsten georganiseerd moeten worden waarbij alle verschillende partijen bij aanwezig zijn.  

 

Daarna is het van belang om een kernteam te vormen van actieve betrokkenen en met hen na te denken over de randvoorwaarden van een actieve community. Waarom, hoe, wat? Tot slot kondig je de community aan aan de rest van de betrokkenen en wordt er een reeks van afspraken vastgelegd, zodat het vertrouwen aangaande de realisatie van de community groeit.

Voorbeeld | Zorginkoop in Rotterdam
De Gemeente Rotterdam ziet dat de manier waarop zij zorginkoop momenteel organiseert, weinig ruimte overlaat voor maatwerk door professionals en cliënten. Maatschappelijk aanbesteden vergt een ander paradigma. Om tot dit paradigma te komen namen enkele trekkers binnen de Rotterdamse zorg het initiatief tot een community. Maandelijks komt een groep frisse denkers van binnen en buiten de overheid bij elkaar om met gerichte initiatieven een nieuwe manier van zorginkopen dichterbij te brengen. Volg de tribe “Een plan B voor zorginkoop” via Part-up.   

Stap 2: Creëer verbinding via een samenwerkingsplatform

Door de samenwerking van de community te faciliteren via een samenwerkingsplatform zoals Part-up, ontstaat er een overzicht van initiatieven en inzicht in het netwerk. Pas dan wordt het duidelijk wat een ideeën en talent er eigenlijk beschikbaar is in de buurt!. Zowel ambtenaren van allerlei afdelingen/overheidsinstanties als burgers kunnen elkaar nu vinden. Het zal blijven dat in het ene project meer interesse is dan in het andere project. Dit laat gelijk de levensvatbaarheid van het idee zien.

Uit ervaring hebben weten wij dat het noodzakelijk is om inzicht in de voortgang van de initiatieven te creëren om  echte participatie binnen en tussen deze initiatieven mogelijk te maken. Part-up faciliteert dit door volledige samenwerking (het gesprek, de activiteiten, de planning en de resultaten) live inzichtelijk te maken.

Met het werken vanuit een samenwerkingsplatform worden de grenzen van het traditionele werken zo steeds vager. Rondom het thema overheids- en burgerparticipatie levert dit veel waarde op. Er komt meer initiatief en realisatie gaat sneller door transparante communicatie. Waar actie nodig is, ontstaat ruimte en talent wordt doelgericht ingezet.

 

 

Voorbeeld | Landelijke participatie
Niet alleen lokaal kunnen overheden en burgers participeren, dit kan ook landelijk. De Ministeries van Financiën en VWS gebruiken Part-up om teams te vormen rondom vraagstukken als: “wat betekent de komst van bitcoin” en “hoe tackelen we samen issues die nav ons beleid spelen in het veld”. Beiden nodigen zowel interne collega’s als externe stakeholders uit voor hun tribe op Part-up. Binnen de tribe kiezen de deelnemers zelf waar zij vraaggericht mee aan de slag gaan. 

 

Stap 3: Ga over op actie

Bij het faciliteren van initiatieven van binnen én buiten gemeenten en andere overheidsinstanties bespaart een samenwerkingsplatform een hoop heen en weer gemail. Al die mails zijn vaak een obstakel om grote groepen te betrekken, maar hoe kan je een boost geven aan burgerparticipatie zonder versplinterde communicatie en overvolle mailboxen? Hoe kun je van elkaar informeren overgaan naar daadwerkelijke gezamenlijke actie? Zoals in de vorige blog beschreven is, is e-mailen nooit uitgevonden met de bedoeling om samen te werken. Probeer e-mail dus te voorkomen.
Een samenwerkingsplatform geeft zowel de overheidsinstanties als de burgers een overzicht van vraag (projecten) en aanbod (talenten). Projecten kunnen zelfstandig geïnitieerd worden binnen een community (tribe) van gelijkgestemden.

 

 

Voorbeeld | Mensen komen bij elkaar 
Tenslotte zijn er nog tal van initiatieven die buiten de overheid ontstaan en waar gaandeweg ook ambtenaren lid van worden. Soms worden zij bewust betrokken/gevraagd, soms vinden zij de tribe min of meer bij toeval. Op Part-up kunnen wijken of dorpen samenwerken, maar soms ook een heel eiland. Zo werken inwoners, bedrijven en o.a. zorgorganisaties op Goeree-Overflakkee samen op Part-up om een echt zorginnovatie-eiland te worden (zie Paulina.nu). 

 

Stap 4: Start een online community

Een online community starten is simpel. Vraag een tribe aan bij Part-up en volg ons stappenplan. Om te beginnen moet je samen met je kerngroep het doel van deze tribe bepalen. Kies een thema en bepaal samen de spelregels voor de tribe. Is er bijvoorbeeld budget beschikbaar voor de initiatieven? Wie mogen er initiatieven starten? Betrekt de doelgroep alle inwoners van de stad of juist alleen een bepaalde wijk? Hoe duidelijker de doelen en de spelregels, des te soepeler de samenwerking. Tot slot nodig je mensen uit, zoals bijvoorbeeld je collega’s of je buren. Iedereen maakt een profiel aan en beschrijft hier zijn of haar talenten.

Zo werk je met talenten in de 21e eeuw!

Het idee is simpel: publiceer al je innovatie/ideeën en projecten online en laat je collega’s zelf kiezen met wie en aan welke projecten ze willen samenwerken. Hierdoor kunnen ze zelf bepalen hoe zij hun talent effectief kunnen inzetten.

Lees nu hoe dit werkt